พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์ ได้ให้ความหมายของ “วันออกพรรษา”  ไว้ว่า เป็นวันสิ้นสุดจำพรรษา, วันสุดท้ายของการจำพรรษา ตามปกติหมายถึงวันสิ้นสุดพรรษาต้น หรือสิ้นปุริมพรรษา ได้แก่ วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 11 อันเป็นวันที่พระสงฆ์ทำสังฆกรรม ชื่อว่า “ปวารณา” จึงเรียกว่า วันปวารณาหรือวันมหาปวารณา (วันออกพรรษาหลัง หรือสิ้นปัจฉิมพรรษา)

ประวัติความเป็นมา

วันออกพรรษา เป็นวันสิ้นสุดการจำพรรษาของพระภิกษุสงฆ์ที่ร่วมกันในวัดหรือสถานที่ซึ่งอธิษฐานเข้าตลอดระยะเวลา 3 เดือน ในวันนี้พระสงฆ์จะประกอบพิธีทำสังฆกรรม ซึ่งเรียกว่า วันมหาปวารณา คือ วันที่พระภิกษุสงฆ์ทุกรูปจะอนุญาตให้ว่ากล่าวตักเตือนกันได้ ในเรื่องราวเกี่ยวกับความประพฤติต่างๆ นับตั้งแต่พระเถระ อันได้แก่ พระภิกษุผู้ที่มีอาวุโสสูงลงมา จะสามารถว่ากล่าวตักเตือนหรือเปิดโอกาสให้ซักถามข้อสงสัยซึ่งกันและกัน

การกระทำมหาปวารณา เป็นการสังฆกรรมอย่างหนึ่งแทนการสวดพระปาฏิโมกข์ (พระวินัย) ซึ่งกระทำกันตามปกติ

โดยในวันนี้ พุทธศาสนิกชนจะนิยมทำบุญเป็นกรณีพิเศษ เช่น ทำบุญตักบาตรในตอนเช้าเพื่ออุทิศส่วนกุศลให้แก่ญาติผู้ที่ล่วงลับ ถวายสังฆทาน ไปทำบุญที่วัด ถวายภัตตาหาร ฟังพระธรรมเทศนา และมีการตักบาตรเทโวในวันรุ่งขึ้น (วันแรม 1 ค่ำ เดือน 11)

ประโยชน์ที่ได้รับจากการประกอบพิธีวันออกพรรษา เช่น เราได้เตือนสติตนว่าเวลาผ่านพ้นไปอีกหนึ่งพรรษาแล้ว เพื่อมิให้ดำรงตนอยู่ในความประมาทให้เร่งสร้างกุศลกรรมทั้งหลาย อีกทั้งเรื่องของการปวารณานั้น เป็นการที่ให้ผู้อื่นสามารถชี้แนะแก่เราได้ ในสิ่งที่เราอาจมองไม่เห็นว่าได้กระทำผิดสิ่งใดไว้ จักได้หันมาย้อนมองดูตนเพื่อปรับปรุงและจะไม่ทำผิดซ้ำอีก จึงถือเป็นหลักในการอยู่ร่วมกันได้อย่างมีความสุข

บรรยากาศการทำบุญตักบาตรวันออกพรรษา
ณ วัดร่ำเปิง (ตโปทาราม)

วันพฤหัสบดีที่ 21 ตุลาคม 2564

สัมมาทิฏฐิในธัมมจักกัปปวัตนสูตร
สัมมาทิฏฐิ

ถ้าเราจะป้องกันตัวเองให้พ้นทาง อ่านต่อ

ธรรมนิยาม
ธรรมนิยาม ความแน่นอนแห่งธรรม

เราทั้งหลาย ทางที่จะให้เข้าถึง อ่านต่อ

เผยแผ่ หรือ เผยแพร่
เผยแผ่หรือเผยแพร่

ความแตกต่างระหว่าง เผยแผ่ และ อ่านต่อ

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *